Znajdź nas na

KULTURA

Pomnik powstańców styczniowych, kaplica męczeństwa Świętego Szczepana, a także grób Rodziny Papiewskich! O historii szewieńskiej nekropolii opowie Monika Bryła-Mazurkiewicz!

Spacery krajoznawczo- historyczne organizowane przez Monikę Bryłę-Mazurkiewicz, prezes Centrum Krajoznawczo-Historycznego im. profesora Mieczysława Radwana przyciągają tłumy miłośników historii regionalnej. Tydzień temu miłośnicy wędrówek historycznych odwiedzili Waśniów, a także cmentarz przy ulicy Denkowskiej. Już jutro przejdą szlakiem historii zapisanej w pomnikach na cmentarzu w Szewnie. – Pomnik powstańców styczniowych, kaplica męczeństwa Świętego Szczepana, a także pomniki Niemców z inskrypcjami w języku niemieckim, związanych zawodowo z cukrownią w Częstocicach – to tylko niektóre z ciekawostek historycznych, jakie ukrywa w marmurowych płytach szewieński cmentarz. Każdy grób zamyka w sobie historię innego człowieka, losy innej rodziny. Są historie wybitne, ale i całkiem prozaiczne. Losy niektórych rodzin naznaczone zostały tragicznymi wydarzeniami, jeszcze inne obrosły legendą. Tylko od nas, współczesnych zależy, czy historię tych, którzy mówić już nie mogą, przekażemy przyszłym pokoleniom – mówi Monika Bryła-Mazurkiewicz, zachęcając do udziału w jutrzejszym wydarzeniu.

Monika Bryła- Mazurkiewicz, prezes Centrum Krajoznawczo-Historycznego imienia prof. Mieczysława Radwana w Ostrowcu Św.

Cmentarz w Szewnie jest jednym z najstarszych w regionie. Został założona w 1798 r. Najstarszym obiektem, który pozwala datować czas jej powstania jest kamienny krzyż fundacyjny, opleciony winną latoroślą. Stoi on na cokole o przekroju prostokąta zwieńczonym gzymsem, na zachodniej płaszczyźnie opatrzonym datą „ANO / 1798”. Na złączeniu jego ramion widnieje owal z sercem w środku. Krzyż jest zorientowany na kościół. Znajduje się na prawo od wejścia głównego na teren cmentarza. Krzyż ten nie tylko pozwala ustalić rok założenia nekropolii, ale i określić jej najstarszą część, a ta znajdowała się właśnie naprzeciwko kościoła.

Monika Bryła-Mazurkiewicz przypomina, że w pierwszym okresie istnienia cmentarz był stosunkowo nieduży i okolony drewnianym płotem. Liczył niewiele ponad 1000 m2 i był ogrodzony drewnianym parkanem. W przeciągu ponad 200 lat istnienia szewieński cmentarz został kilka razy powiększony.

fot. Łukasz Grudniewski/naOSTRO.info

– Za czasów probostwa ks. Ignacego Grynfelda, a więc w okresie pomiędzy rokiem 1838, a 1883, cmentarz został powiększony i zyskał nowe ogrodzenie. Jego powierzchnia doszła do blisko czterech mórg. Z trzech stron cmentarz był otoczony murem, a z czwartej strony tj. „od strony drogi”, czyli od zachodu posiadał ogrodzenie na wysokiej podmurówce wykonane z żelaznych przęseł umieszczonych w murowanych słupach – przypomina prezes Centrum Krajoznawczo-Historycznego imienia profesora Mieczysława Radwana. 

Grób rodziny Papiewskich
fot. Łukasz Grudniewski/naOSTRO.info

Na początku XX w. cmentarz zwiększył swoją powierzchnię. Według inwentarza z 1908 r. lliczył 6 mórg. 

– Ostatnie powiększenie cmentarza to już czasy nam bardzo bliskie. W obręb nekropolii włączono tereny, położone po stronie południowej, nieco poniżej dotychczasowego cmentarza. Nowego znaczenia nabrało określenie „stara” i „nowa” część cmentarza – dodaje Monika Bryła-Mazurkiewicz.

Na cmentarzu spoczywa wiele osób zasłużonych dla Szewny, Częstocic, Ostrowca Św., Miłkowa, Chmielowa, a także Gromadzic. Wśród nich są pracownicy ostrowieckiej huty (duża ich część mieszkała w Klimkiewiczowie), pracownicy cukrowni „Częstocice” czy ziemianie zamieszkujący w okolicznych majątkach, m.in. w Gromadzicach czy Miłkowie.

fot. Łukasz Grudniewski/naOSTRO.info

– Na trasie naszego spaceru będą miejsca spoczynku: duchownych (nie tylko proboszczów szewieńskich), nauczycieli, lekarzy (m.in. dra Adama Wardyńskiego), prawników, sportowców, działaczy kulturalnych czy społecznych. Przystaniemy przy odnowionym niedawno staraniem gminy Bodzechów pomniku 5 żołnierzy Wojska Polskiego poległych 7 września 1939 r. w pobliżu Chmielowa czy pomniku żołnierzy Armii Krajowej: Mariana Cisowskiego ps. „Cichy”, Jana Kocjana ps. „Śpioch” i Jerzego Żaka ps. „Smok”, którzy zginęli podczas nieudanej akcji porwania komisarza niemieckiego Bruna Motschalla 26 sierpnia 1943 r. – wylicza  prezes Centrum.

fot. Łukasz Grudniewski/naOSTRO.info

Dodaje, że październik to  idealny czas na poznawania „historii zapisanej w pomnikach”. 

– Przed nami uroczystość Wszystkich Świętych. Teraz odwiedzamy nasze cmentarze, pielęgnujemy je przed zbliżającym się Świętem. Warto znaleźć chwilę czasu, żeby zatrzymać się nad grobami tych, którzy tworzyli nasza historię, budowali naszą teraźniejszość. Uczmy przyszłe pokolenia szacunku do przeszłości, do tych, których nie ma już dziś wśród nas. Powtarzając za Janem Zamoyskim: „Takie będą Rzeczypospolite, jakie ich młodzieży chowanie”– podsumowuje Monika Bryła-Mazurkiewicz. Zapraszając na spacer apeluje, aby każdy z uczestników zabrał ze sobą maseczkę, a także stosował się do obostrzeń i reżimu sanitarnego wprowadzonego w żółtej strefie.

Jutrzejszy spacer realizowany jest w ramach projektu „Siła historii” współfinansowanego przez Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego ze środków Programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich na lata 2014-2020. 

Zbiórka o godz. 15.00 na placu Księdza Marcina Popiela w Szewnie

Czas trwania spaceru ok. 2,5 godz. Udział w wydarzeniu jest bezpłatny.

Dołącz do dyskusji

Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Popularne

Zmarła 30-letnia mieszkanka powiatu ostrowieckiego zakażona koronawirusem! Dramatyczne dane z Ministerstwa Zdrowia!

FAKTY

Koronawirus województwo świętokrzyskie: 17 nowych zakażeń, 6 ozdrowień!

FAKTY

Ostrowiec Św.: Proces prezydenta Jarosława Górczyńskiego bez udziału mediów!

FAKTY

Mieszkał w nim dyrektor cukrowni, gościły elity, dziś niszczeje na oczach władz! Czy „pałac administratora” w Częstocicach podzieli losy willi przy Wardyńskiego lub domu Heinego?

FAKTY

Reklama
Connect
Zapisz się do newslettera

Jeżeli chcesz otrzymywać cotygodniowe podsumowanie wiadomość. Zapisz się do newslettera.

Previous Next
Close
Test Caption
Test Description goes like this